γλουτένη

Ιός συνδέεται με την κοιλιοκάκη και τη δυσανεξία στη γλουτένη

Η μόλυνση από ρεοϊό, έναν κοινό και κατά τα άλλα αβλαβή ιό, μπορεί να πυροδοτήσει την εμφάνιση της δυσανεξίας του οργανισμού στη γλουτένη, οδηγώντας έτσι σε ορισμένες περιπτώσεις στην εκδήλωση της κοιλιοκάκης, όπως υποστηρίζουν αμερικανοί ερευνητές, σύμφωνα με στοιχεία πoυ δημοσίευσαν στο περιοδικό Science.


Η κοιλιοκάκη (celiac disease or non tropical sprue) είναι μια αυτοάνοση διαταραχή του λεπτού εντέρου που εμφανίζεται σε γενετικά προδιατεθειμένα άτομα όλων των ηλικιών από τη μέση βρεφική ηλικία.
Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν χρόνια διάρροια, αδυναμία ανάπτυξης (σε παιδιά) και αίσθημα κόπωσης, αλλά αυτά μπορεί να απουσιάζουν, και συμπτώματα σε άλλα συστήματα οργάνων έχουν περιγραφεί.

Όλο και περισσότερες διαγνώσεις γίνονται σε ασυμπτωματικά άτομα, λόγω του αυξημένου ελέγχου. Η κοιλιοκάκη προκαλείται από αντίδραση στη γλιαδίνη, μια προλαμίνη (πρωτεΐνη γλουτένη) που βρίσκεται στο σιτάρι, καθώς και σε παρόμοιες πρωτεΐνες που υπάρχουν στις καλλιέργειες της φυλής των Τριτικέων (Triticeae) (η οποία περιλαμβάνει και άλλα κοινά δημητριακά όπως το κριθάρι, η σίκαλη κ.ά.).

Κατά την έκθεση του οργανισμού στη πρωτεΐνη γλιαδίνη, αυτή τροποποιείται από το ένζυμο τρανσγλουταμινάση, και το ανοσοποιητικό σύστημα αντιδρά προκαλώντας μία φλεγμονώδη αντίδραση η οποία προκαλεί την περικοπή των λαχνών του λεπτού εντέρου (που ονομάζεται ατροφία των λαχνών).
Αυτό παρεμποδίζει την απορρόφηση των θρεπτικών ουσιών, διότι οι εντερικές λάχνες είναι υπεύθυνες για την απορρόφηση. Στον οργανισμό ανιχνεύονται τότε αντι-γλιαδινικά αντισώματα (IgA AGA, IGG AGA). Η μόνη γνωστή αποτελεσματική θεραπεία είναι μία δια βίου δίαιτα χωρίς γλουτένη. Ενώ η ασθένεια προκαλείται από μια αντίδραση σε πρωτεΐνες σιταριού, αυτό δεν είναι το ίδιο όπως η αλλεργία στο σίτο.
Οι πάσχοντες από κοιλιοκάκη υπολογίζονται στο 1% του γενικού πληθυσμού, αν και πολλοί όπως είπαμε παραμένουν αδιάγνωστοι.


Με την καινούρια έρευνα είναι η πρώτη φορά που ένας ιός συνδέεται με τη συγκεκριμένη αυτοάνοση χρόνια πάθησης του λεπτού εντέρου, η οποία προκαλείται από δυσανεξία στη γλουτένη, μια πρωτεΐνη που περιέχεται στα δημητριακά.
Το γεγονός αυτό ανοίγει την προοπτική στο μέλλον να υπάρξει ένα εμβόλιο που θα προλαμβάνει την κοιλιοκάκη.

Οι ερευνητές των Πανεπιστημίων του Σικάγο και του Πίτσμπουργκ, με επικεφαλής την καθηγήτρια Μπάνα Τζάμπρι, πραγματοποίησαν πειράματα με ποντίκια και απέδειξαν ότι συγκεκριμένο είδος της οικογένειας των ρεοϊών που στοχεύει το γαστρεντερικό, μπορεί να προκαλέσει την υπεραντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος στη γλουτένη.

«Η έρευνά μας δείχνει ξεκάθαρα ότι ένας ιός που δεν προκαλεί κλινικά συμπτώματα μπορεί να προκαλέσει βλάβη στο ανοσοποιητικό σύστημα και να «ανοίξει το δρόμο» για την εκδήλωση μιας αυτοάνοσης διαταραχής – και ιδίως για την κοιλιοκάκη», εξηγεί η Δρ. Τζάμπρι.

Η έρευνα αποκάλυψε, επίσης, ότι τα άτομα με κοιλιοκάκη έχουν πολύ περισσότερα αντισώματα έναντι των ρεοϊών σε σύγκριση με όσους δεν πάσχουν από τη νόσο.
Οι ίδιοι ασθενείς φαίνεται ακόμη πως έχουν μεγαλύτερη γενετική προδιάθεση για να παρουσιάσουν απλή δυσανεξία στη γλουτένη.

Το πρόβλημα πιθανώς δημιουργείται κατά τους πρώτους μήνες της ζωής.
«Στη διάρκεια του πρώτου έτους της ζωής το ανοσοποιητικό σύστημα είναι ανώριμο ακόμη, έτσι αν ένα παιδί με συγκεκριμένη γενετική προδιάθεση κολλήσει ένα συγκεκριμένο ιό, αυτό μπορεί να έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις. Γι’ αυτό, εφόσον υπάρξουν και άλλες μελέτες, θα εξετάσουμε τη δυνατότητα να εμβολιάζονται τα παιδιά που ανήκουν σε ομάδα υψηλού κινδύνου», συμπληρώνει η ερευνήτρια.


Πώς θα διαπιστώσετε αν έχετε δυσανεξία στη γλουτένη;

Εάν παρατηρήσετε οποιοδήποτε από τα παρακάτω, θα ήταν καλό να συμβουλευτείτε το γιατρό σας ώστε να κάνετε τις απαραίτητες εξετάσεις:

 

Γιαζιτζόγλου Ευαγγελία MD, Ενδοκρινολόγος, Θεσσαλονίκη

 

Πηγή: http://science.sciencemag.org/content/356/6333/44

Περισότερα για την κοιλιοκάκη και τη σχέση της με το θυρεοειδή αδένα:
Γλουτένη, κοιλιοκάκη και θυρεοειδής

 

 


Gluten-Free

Το κακό σιτάρι και η υστερία κατά της γλουτένης – 5 μύθοι βρίσκουν απάντηση

«Το σιτάρι είναι ανθυγιεινό» , αυτό είναι το μήνυμα πολλών διάσημων συμβούλων διατροφής όπως π.χ. τον Julien Venesson (Gluten Comment le blé moderne nous intoxique), David Perlmutter (Grain Brain), William Davis, (Wheat Belly). Ο τελευταίος μάλιστα μας προειδοποιεί πως η γλουτένη είναι η ρίζα όλων των βλαβερών θεμάτων υγείας, στη σημερινή κοινωνία μας. Σύμφωνα με τον ίδιο, για την παχυσαρκία, τον διαβήτη και τα καρδιαγγειακά νοσήματα ευθύνεται η γλουτένη.

Η προειδοποίηση του φαίνεται να βρίσκει υποστηρικτές, καθώς κάθε τέταρτος αμερικάνος αποφεύγει εντελώς την γλουτένη. Είναι το σιτάρι πράγματι τόσο βλαβερό; Ας δούμε 5 μύθους που επικρατούν σε σχέση με την γλουτένη και το σιτάρι και ας τους αναλύσουμε.

Το σιτάρι φέρνει εθισμό

Το σιτάρι μας ελέγχει και μας κρατάει δέσμιους. Είναι ισοδύναμο με την ηρωίνη, αναφέρει το βιβλίο «Wheat Belly». Κατά την πέψη του σιταριού δημιουργούνται ουσίες στον εγκέφαλό μας οι οποίες επηρεάζουν τους υποδοχείς οπιοειδών. Το αποτέλεσμα: εθιζόμαστε στο σιτάρι.

Τι ισχύει: Κατά την πέψη παράγονται ουσίες, οι οποίες έχουν αναλγητική επίδραση. Το πώς επηρεάζουν τον εγκέφαλο και τα εγκεφαλικά κύτταρα δεν είναι εξακριβωμένο και επιστημονικά αποδεδειγμένο. Η κατανάλωση και η πέψη άλλων τροφών όπως σπανάκι, κρέας και ρύζι δημιουργεί επίσης τις ίδιες ή παρόμοιες ουσίες.

gluten2

Το σιτάρι προκαλεί άνοια

Στο βιβλίο του «Grain Brain», ο νευρολόγος Perlmutter ισχυρίζεται ότι οι ουσίες που περιέχει το σιτάρι μπορεί να προκαλέσουν άνοια. Ο εγκέφαλος αποσυντίθεται εξ αιτίας αυτών των ουσιών. Ο Perlmutter βασίζει τον ισχυρισμό του σε μια έρευνα του πανεπιστημίου Ουάσιγκτον, στο Σιάτλ. Έτσι ισχυρίζεται ότι ακόμα και σε ελαφρώς υψηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα, τα οποία αυξάνονται από την κατανάλωση σίτου, ο εγκέφαλος μας κινδυνεύει.

Τι ισχύει: Ο συγγραφέας της προαναφερόμενης έρευνας, Paul Crane, διαφωνεί με τον ισχυρισμό του Perlmutter, λέγοντας: «Τα αποτελέσματα δεν επιβεβαιώνουν ότι η πιθανότητες εμφάνισης της άνοιας μειώνονται, όταν μέσω της διατροφής μειώνει κάποιος τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα».

Το σιτάρι αρρωσταίνει

Η γλουτένη προκαλεί διαβήτη, καρδιαγγειακές παθήσεις και αρθρίτιδα, υποστηρίζουν και οι τρεις συγγραφείς.

Τι ισχύει: Τα άτομα που πάσχουν από κοιλιοκάκη θα πρέπει να αποφεύγουν και την παραμικρή ποσότητα γλουτένης, επειδή βλάπτει σοβαρά την υγεία τους. «Είναι επιστημονικά αποδεδειγμένο, ότι άτομα που καταναλώνουν μεγάλες ποσότητες σίτου, υποφέρουν από πεπτικά προβλήματα», αναφέρει ο διευθυντής του Ινστιτούτου ασφάλειας και ποιότητας σιτηρών, Max-Rubner-Intsitut. «Τι ακριβώς προκαλεί τον πόνο στην κοιλιά, δεν έχει εξακριβωθεί. Ωστόσο, για το 95% του πληθυσμού η αποχή από σίτο ή γλουτένη δεν ωφελεί στην υγεία. Αντιθέτως: Τα προϊόντα άνευ γλουτένης (gluten free) υστερούν σε φυτικές ίνες – κάτι που είναι πολύ ωφέλιμο για την υγεία μας!»

gluten1

Το σιτάρι μας παχαίνει

Και εδώ οι περισσότεροι συγγραφείς συμφωνούν. Ισχυρίζονται, ότι αφού από το 1950 και έπειτα η κατανάλωση σίτου αυξήθηκε και η παχυσαρκία επίσης, η παχυσαρκία είναι αποτέλεσμα της αυξημένης κατανάλωσης σίτου.

Τι ισχύει: Εδώ υπάρχει μια δόση αλήθειας. Βέβαια, δεν ευθύνεται για την παχυσαρκία αυτό καθεαυτό το σιτάρι, όμως οι μεγάλες ποσότητες που καταναλώνουμε. Συν τοις άλλοις έχει γίνει πιο ανθυγιεινή γενικότερα η διατροφή της κοινωνίας μας. Τα φαστ φούντ και η ζάχαρη περιλαμβάνονται στο καθημερινό διαιτολόγιο. Άτομα που απέχουν από σίτο και υδατάνθρακες ( ζάχαρη, ρύζι, πατάτες ) χάνουν σωματικό βάρος, καθώς περιορίζουν κατά πολύ τη λήψη θερμίδων.

Το σιτάρι έγινε επικίνδυνο όταν επενέβει ο άνθρωπος στην καλλιέργεια του  

Τι ισχύει: Είναι αλήθεια ότι η γλουτένη έχει υποστεί όντως επεξεργασία. Ωστόσο δεν έχει επιστημονικά εξακριβωθεί το αν ευθύνεται αυτή η νέα μορφή γλουτένης για την έξαρση των δυσανεξιών και της αυτοάνοσης πάθησης κοιλιοκάκη.

Gluten

Πολύτιμα διδάγματα

Σημαντική είναι η ισορροπημένη κατανάλωση προϊόντων σίτου. Ιδανικότερα προτείνεται η κατανάλωση προϊόντων ολικής άλεσης. (Μάλιστα σε αυτά τα προϊόντα υπάρχει και λιγότερη γλιαδίνη, μια μη υδατοδιαλυτή πρωτεΐνη της γλουτένης.) Μια άλλη θρεπτική και υγιεινή εναλλακτική λύση είναι η κατανάλωση προϊόντων ζέας (ντίκελ) και σίκαλης, και μάλιστα όχι μόνο για όσους έχουν δυσανεξία στο σιτάρι.

A.A.

Διαβάστε ακόμη: Θυρεοειδής, γλουτένη και κοιλιοκάκη


Διαφάνεια1

Τι σχέση έχει ο θυρεοειδής αδένας με το έντερο;

Στην καθημερινότητα μας ίσως σχεδόν κανείς να μη σκέφτεται ότι υπάρχει συσχετισμός ανάμεσα στο θυρεοειδή αδένα και στο έντερο.
Στην αρχαία Ελλάδα οι γιατροί – θεραπευτές είχαν άλλη άποψη.
Ο Ιπποκράτης πίστευε πως από το έντερο προέρχονται όλες οι ασθένειες.

Τα τελευταία χρόνια φαίνεται να υπάρχει έξαρση στις ασθένειες του θυρεοειδούς αδένα και αυτές εν μέρει συνδέονται με το έντερο, το οποίο είναι η βάση του ανοσοποιητικού συστήματος μας.

Όταν ένα άτομο έχει την υποψία ότι ο θυρεοειδής αδένας δε λειτουργεί σωστά, θα πρέπει να κάνει αρχικά τις πρώτες απαραίτητες εξετάσεις (αιματολογικές και υπέρηχο του θυρεοειδούς).

Όταν ο θυρεοειδής δε λειτουργεί σωστά, δε λειτουργεί όλο μας το σώμα σωστά.

Και αυτό γιατί ο θυρεοειδής αδένας αποστέλλει ορμόνες σε όλο το σώμα βοηθώντας έτσι όλα τα ζωτικά όργανα να λειτουργούν σωστά.
Όταν λοιπόν δε λειτουργεί σωστά ο θυρεοειδής αδένας, δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί σωστά ούτε η πέψη των τροφών.
Σε μια χρόνια υπολειτουργία του αδένα (όπως στην περίπτωση της Hashimoto Θυρεοειδίτιδας) και καθώς αυτός εκκρίνει λιγότερες ορμόνες, το σώμα υπολειτουργεί στο σύνολό του. Όλες οι δραστηριότητες του επιβραδύνονται.
Αυτό μπορεί να έχει ως επακόλουθο τη δυσκοιλιότητα όπως και την δυσπεψία.

Σε περίπτωση χρόνιας υπερλειτουργίας του αδένα (π.χ. σε νόσο του Graves) και καθώς αυτός εκκρίνει περισσότερες ορμόνες από τις απαιτούμενες, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε υπερλειτουργία του εντέρου και έτσι σε συχνές διάρροιες.

Και στις δύο παραπάνω περιπτώσεις το γαστρεντερικό σύστημα υποφέρει.

Οι ασθενείς με προβληματα στο θυρεοειδή αδένα συχνά παραπονιούνται για

 

Είναι ενδιαφέρον να παρατηρήσουμε ότι ένα μεγάλο ποσοστό ατόμων που πάσχουν από κάποια χρόνια νόσο του θυρεοειδή αδένα παρουσιάζουν και άλλα χρόνια εντερικά προβλήματα όπως «δυσανεξίες» π.χ. στη λακτόζη, το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (γνωστό και ως σπαστική κολίτιδα) και άλλες αυτοάνοσες ασθένειες όπως κοιλιοκάκη και τη νόσο του Crohn.

Νόσος του Crohn

Η νόσος του Crohn (ή αλλιώς κοκκιωματώδης κολίτιδα ή τοπική εντερίτιδα) είναι μια χρόνια φλεγμονή στο έντερο. Προσβάλει το βλεννογόνο και όλο το τοίχωμα του εντέρου. Η ασθένεια αυτή προχωράει σταδιακά.
Μπορεί να προσβάλει όλα τα μέρη του γαστρεντερικού συστήματος από το στόμα μέχρι τον πρωκτό.

Τα κύρια συμπτώματα είναι κράμπες και πόνοι στην περιοχή της κοιλιάς όπως και διάρροιες για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η διάγνωση γίνεται μέσω αιματολογικών εξετάσεων και εξετάσεις κοπράνων.
Έπειτα συχνά γίνονται επιπλέον εξετάσεις όπως υπέρηχος, κολονοσκόπηση και μαγνητική τομογραφία.

Διαβάστε εδώ περισσότερα για τη σχέση των νόσων του θυρεοειδούς με την ελκώδη κολίτιδα και τη νόσο του Crohn!

Kοιλιοκάκη

Η κοιλιοκάκη είναι μια αυτοάνοση νόσος που επηρεάζει το λεπτό έντερο. Συμπτώματα της μπορεί να είναι διάρροιες και πόνοι στην περιοχή της κοιλιάς.
Η αυτοάνοση διαδικασία ενεργοποιείται από τη γλιαδίνη, ένα συστατικό της γλουτένης.

Η διάγνωση γίνεται με αιματολογικές εξετάσεις.

Διαβάστε για τη σχέση της κοιλιοκάκης με τη θυρεοειδίτιδα Χασιμότο εδώ!

Σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου

Το σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου είναι μια νοσολογική οντότητα που εμφανίζεται κυρίως σε περιόδους άγχους ή προκαλείται από κακή διατροφή. Συμπτώματα του συνδρόμου αυτού είναι οι έντονοι περιοδικοί πόνοι στην περιοχή της κοιλιάς, το φούσκωμα στην περιοχή της κοιλιάς, τα αέρια, οι διάρροιες ή η δυσκοιλιότητα.

Δυστυχώς δεν έχει βρεθεί κάποια εξέταση αίματος που να δηλώνει ότι πάσχουμε από το σύνδρομο. Ως εκ τούτου είναι μια διάγνωση αποκλεισμού.
Πέρα λοιπόν από την κλινική εικόνα που περιέγραψα πιο πάνω, ο ιατρός πρέπει να στείλει καλλιέργειες κοπράνων, για να αποκλείσει κάποια λοίμωξη.
Ο αιματολογικός έλεγχος για κοιλιοκάκη, μία νόσο με παρόμοια συμπτώματα, κρίνεται αναγκαίος. Είναι λογικό επί εμμονής των συμπτωμάτων να καταφύγουμε αρχικά σε έναν υπέρηχο κοιλίας και τελικά ακόμα και σε κολονοσκόπηση προς αποκλεισμό οργανικής νόσου.

Σημαντικό είναι να γνωρίζουμε και να φροντίζουμε το έντερο γιατί εκεί βρίσκεται το κέντρο του ανοσοποιητικού συστήματος.

Αν υποφέρετε από σχετικά συμπτώματα όπως κοιλιακό άλγος ή και κράμπες, υποφέρετε από διάρροιες ή δυσκοιλιότητα για μεγάλο χρονικό διάστημα είναι απολύτως απαραίτητο να απευθυνθείτε σε γαστρεντερολόγο.

A.A.