Παγκοσμίως το ένα στα 3000 παιδιά γεννιέται με υπολειτουργία του θυρεοειδούς αδένα. Όταν ο υποθυρεοειδισμός δε διαγνωστεί εγκαίρως, αυτό μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις με μόνιμες βλάβες στον οργανισμό. Όταν μείνει χωρίς αγωγή για μεγάλο χρονικό διάστημα μπορεί να οδηγήσει σε αναπτυξιακές διαταραχές . Με την κατάλληλη αγωγή ωστόσο τα 9 στα 10 παιδιά αναπτύσσονται εντελώς φυσιολογικά.
Στη δυτική Ευρώπη έχει διαγνωστεί περίπου το 1-2% του πληθυσμού με αυτή τη νόσο. Ωστόσο υπολογίζεται ότι το 6-8% (δηλαδή ένας στους 14!) του πληθυσμού πάσχει, ενώ δεν το γνωρίζει. Οι γυναίκες νοσούν 8 έως 10 φορές πιο συχνά από ό,τι οι άνδρες. Η Hashimoto δεν κληρονομείται 100%, ωστόσο εφόσον νοσεί ένας στενός συγγενής, αυξάνονται οι πιθανότητες να νοσήσει κάποιο μέλος τις οικογένειας.
Μια βασική εξέταση για τη διάγνωση της θυρεοειδίτιδας Χασιμότο είναι η τιμή TSH (θυρεοειδοτρόπος ορμόνη). Η ορμόνη αυτή είναι ευαίσθητη και ευμετάβλητη καθώς επίσης είναι αυτή που ωθεί το θυρεοειδή αδένα να παράγει της απαραίτητες θυρεοειδικές ορμόνες. Η ορμόνη αυτή καθοδηγείται και αυξάνεται από την υπόφυση, η οποία με αυτόν τον τρόπο «ενημερώνει» τον θυρεοειδή αδένα ότι πρέπει να παράγει περισσότερες ορμόνες. Όταν λοιπόν η τιμή της TSH είναι υψηλή, συχνά αυτό δείχνει μια υπολειτουργία του θυρεοειδούς αδένα. Όταν ο θυρεοειδής αδένας παράγει υπερβολικά πολλές ορμόνες, η τιμή της TSH πέφτει σε χαμηλά επίπεδα, υποδεικνύοντας συχνά έναν υπερθυρεοειδισμό.
Η TSH λοιπόν προάγει την παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών Τ3 και Τ4.
Συχνά αυτές οι τιμές βρίσκονται στα κατώτερα όρια (ωστόσο συχνά εντός ορίων) όταν η TSH είναι ήδη υψηλή, γεγονός που ενδεχομένως να μαρτυρά μια «κρυφή» υπολειτουργία του αδένα.
Παλαιότερα υπήρχε η άποψη ότι ο υποθυρεοειδισμός προκαλείται μόνο από την έλλειψη ιωδίου, έτσι προστέθηκε ιώδιο σε αμέτρητα τρόφιμα. Ωστόσο, αυξήθηκαν οι φλεγμονές του θυρεοειδή!
Εφόσον πρόκειται για μια αυτοάνοση ασθένεια, προφανώς υπάρχει μια δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Αυτοάνοσο νόσημα σημαίνει, ότι ο οργανισμός λανθασμένα αναπτύσσει αντισώματα ενάντια στο ίδιο το σώμα. Στην προκειμένη περίπτωση ο οργανισμός παράγει αντισώματα κατά του θυρεοειδικού ιστού. Αυτά τα αντισώματα (ονομάζονται Tg και ΤΡΟ-Ab) μπορούν να ανιχνευτούν με αιματολογικές εξετάσεις.
Οι τιμές Τ3 και Τ4 σταδιακά πέφτουν, ενώ υπάρχει επαρκής ποσότητα ιωδίου για να παραχθούν, ωστόσο εφόσον ο θυρεοειδής υπολειτουργεί, δεν έχει τη δυνατότητα να τις παράγει. Η υπόφυση «επιμένει» να ανεβάζει την TSH «απαιτώντας» από το θυρεοειδή να παράγει τις απαραίτητες ορμόνες.
Στο υπερηχογράφημα φαίνονται πια τα αποτελέσματα της όλης διαδικασίας αυτής. Σε αντίθεση με την έλλειψη ιωδίου, όπου ο θυρεοειδής αυξάνει σε όγκο (βρογχοκήλη), στην προκειμένη περίπτωση του αυτοάνοσου υποθυρεοειδισμού ο θυρεοειδής αδένας “χάνει” σε όγκο* και είναι εμφανή τα σημάδια της σταδιακής καταστροφής του αδένα.
Ενώ η Hashimoto θυρεοειδίτιδα διακρίνεται από συμπτώματα υποθυρεοειδισμού και τον εργαστηριακό έλεγχο (FT3, FT4, αντισώματα, υπερηχογράφημα) μια άλλη αυτοάνοση νόσος του θυρεοειδούς χαρακτηρίζεται από έντονα συμπτώματα υπερθυρεοειδισμού – η νόσος Graves.
Η Hashimoto θυρεοειδίτιδα κατά τα αρχικά στάδια μπορεί πράγματι να προκαλέσει 
συμπτώματα υπερθυρεοειδισμού, τα οποία στα μετέπειτα στάδια υποχωρούν και αντίστοιχα εμφανίζονται τα συμπτώματα υποθυρεοειδισμού.
Η νόσος Graves ωστόσο είναι μια μόνιμη κατάσταση υπερθυρεοειδισμού με αυξημένα αντισώματα TSH-R-Ab (δηλαδή αντισώματα που συνδέονται στον υποδοχέα της TSH). Έντονο χαρακτηριστικό της νόσου Graves είναι η θυρεοειδική οφθαλμοπάθεια, όπου τα μάτια εξέχουν προς τα έξω (περισσότερα βλ. εδώ)
Γιατί αυξάνονται τα αυτοάνοσα νοσήματα; Η επιστήμη δεν έχει ακόμα ξεκάθαρη απάντηση σε αυτό το ερώτημα (βλ. Γιατί αρρωσταίνει κάποιο άτομο απο Hashimoto Θυρεοείδίτιδα). Τα αυτοάνοσα νοσήματα δεν περιορίζονται μόνο στα νοσήματα του θυρεοειδούς αδένα, αλλά και σε νοσήματα που πλήττουν άλλα όργανα, σχεδόν όλο τον οργανισμό π.χ. αρθρώσεις (ρευματοειδή αρθρίτιδα), έντερο (νόσος του Crohn), δέρμα (νευροδερματίτιδα, ψωριασική αρθρίτιδα) – ο κατάλογος όλο και αυξάνει, τα αυτοάνοσα νοσήματα γίνονται ολοένα και περισσότερα.
Όταν υπάρχει μια αυτοάνοση πάθηση (π.χ. Hashimoto Θυρεοειδίτιδα), αυξάνονται οι πιθανότητες να εμφανιστεί και δεύτερο αυτοάνοσο νόσημα.
Οι ειδικοί δεν έχουν καταλήξει ακόμα σε ομόφωνη απάντηση στο γιατί να υπάρχουν τόσα αυτοάνοσα και γιατί να αυξάνονται με ραγδαία ταχύτητα.
Ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι στις χώρες με «δυτικό τρόπο ζωής» αυξάνουν τα αυτοάνοσα νοσήματα με τρομακτικούς ρυθμούς. Σε χώρες όπου έως σήμερα μένανε πιστοί στις παραδόσεις και τώρα προσπαθούν να μιμηθούν τον δυτικό τρόπο ζωής (π.χ. οι χώρες της κεντρικής Αφρικής, όπου είναι μόδα να ζει κάποιος ως «επιτυχημένος λευκός») διαγράφεται ήδη μια σταδιακή αύξηση των αυτοάνοσων νοσημάτων.
Έτσι έχουν αναπτυχθεί πολλές θεωρίες: Μια από αυτές ονομάστηκε «η Θεωρία της Ζούγκλας». Όπου πιστεύεται ότι τα «υπερβολικά» στάνταρ υγιεινής του δυτικού κόσμου
ευθύνονται για τα αυτοάνοσα νοσήματα. Ενώ παλαιότερα τα παιδιά νοσούσαν από διάφορες λοιμώξεις, το ανοσοποιητικό σύστημα δυνάμωνε περισσότερο. Στις ημέρες μας οι αντιβιώσεις και οι έλλειψη βακτηρίων, οδήγησαν το ανοσοποιητικό μας σύστημα σε μια γενική υπολειτουργία. Ως αποδείξεις φέρουν οι υποστηρικτές αυτής της θεωρίας την αύξηση αντισωμάτων IgE τα οποία ευθύνονται για πολλών ειδών αλλεργίες.
Μια άλλη θεωρία υποστηρίζει την μεγάλη έλλειψη σημαντικών ουσιών. Σελήνιο, Βιταμίνη C, Βιταμίνη Ε, Βιταμίνη D και Βήτα-Καροτίνη που είναι τόσο απαραίτητες για ένα δυνατό ανοσοποιητικό σύστημα και που είναι άκρως απαραίτητα αντιοξειδωτικά. (
περισσότερα για τα αντιοξειδωτικά
Χαρακτηριστικό της ενδομητρίωσης είναι ότι αναβρίσκεται ιστός του ενδομήτριου σε άλλα σημεία του σώματος, κυρίως στις ωοθήκες, γύρω από την μήτρα, στις σάλπιγγες, στο περιτόναιο (τον ιστό που καλύπτει σχεδόν όλα τα όργανα της κοιλιακής χώρας). Σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να αναπτυχθεί αυτός ο ιστός στο έντερο, στην ουροδόχο κύστη και σε σπάνιες περιπτώσεις ακόμα και σε άλλα ζωτικά όργανα όπως νεφρά και πνεύμονες.
Η ενδομητρίωση μπορεί να μείνει για πολύ καιρό χωρίς διάγνωση καθώς σε πολλές περιπτώσεις δεν παρουσιάζονται έντονα συμπτώματα.
Πιθανά συμπτώματα της ενδομητρίωσης μπορεί να είναι:
Καθώς όμως τα παραπάνω συμπτώματα μπορεί να προέρχονται από άλλα αίτια, καθίσταται δύσκολη η διάγνωση της ενδομητρίωσης.
Τα αίτια που μπορεί να προκαλέσουν ενδομητρίωση σε μια γυναίκα, δεν έχουν πλήρως διερευνηθεί.
Οι επιστήμονες θεωρούν πως υπάρχουν διαφορών ειδών αίτια.
Ένα από αυτά είναι «η θεωρία εμφύτευσης». Όπως αναφέρει ο καθηγητής του πανεπιστημίου γυναικολογίας στο Έρλανγκεν της 
Γερμανίας Dr. Στέφαν Ρέννερ: «Οι περισσότερες γυναίκες ματώνουν κατά την εμμηνόρροια ρύση και από τις σάλπιγγες. Έτσι καταλήγουν κύτταρα του ενδομήτριου και στην υπόλοιπη κοιλιακή χώρα και μπορεί να εγκατασταθούν εκεί.»
Ακόμα μια αιτιολογία για την εμφάνιση ενδομηρίωσης μπορεί να είναι η κληρονομικότητα. Όπως αναφέρει η καθηγήτρια και επικεφαλής ιατρός της γυναικολογικής κλινικής Καρλσρούης Dr. Daniela Hornung: «Οι πιθανότητες εμφάνισης της ενδομητρίωσης σε συγγενείς πρώτου βαθμού βρίσκονται σε 7 – 10%. Σε δίδυμες αδελφές μάλιστα στο 80%!»
Μία έρευνα αυστραλιανών επιστημόνων έδειξε ότι πολλά χρωμοσώματα περιέχουν γονίδια τα οποία προφανώς παίζουν σημαντικό ρόλο στο να κληρονομηθεί η ενδομητρίωση.
Ωστόσο, υπάρχει και μια άλλη θεωρεία που ερευνάται από τους επιστήμονες. Σύμφωνα με την προαναφερθείσα γυναικολόγο: «Ενώ το 90% των γυναικών κατά την διάρκεια της περιόδους τους ματώνουν εσωτερικά, στο 80% αυτών των γυναικών δεν παρουσιάζεται ενδομητρίωση.»
Συνεπώς, μια λογική εξήγηση μπορεί να είναι ότι συχνά ευθύνεται το ανοσοποιητικό σύστημα.
Συχνά παρατηρείται αύξηση των αντισωμάτων IgG, IgA και IgM κατά του ενδομητριακού ιστού. Ενδιαφέρον είναι επίσης ότι πολλές γυναίκες με ενδομητρίωση πάσχουν από ένα ή περισσότερα αυτονάνοσα νοσήματα όπως Συστηματικό ερυθηματώδης λύκος, ρευματοειδή αρθρίτιδα ή χρόνιο αυτοάνοσο υποθυρεοειδισμό. Ακόμα, ενδιαφέρον να αναφέρουμε ότι οι ασθενείς με ενδομητρίωση έχουν αυξημένες πιθανότητες να νοσήσουν από Ινομυαλγία, Σύνδρομο Sjögren και Αλλεργίες.
Αξιοσημείωτο είναι ότι οι γυναίκες που πάσχουν από ενδομητρίωση έχουν κατά 30% πιο αυξημένες πιθανότητες να αναβρεθούν στον οργανισμό τους Αντιπυρηνικά αντισώματα (ΑΝΑ).
Οι ειδικοί προτρέπουν συνεπώς τις γυναίκες με αυτοάνοσο νόσημα όπως (π.χ. Hashimoto Θυρεοειδίτιδα) να κάνουν τακτικό γυναικολογικό έλεγχο.
Η ενδομητρίωση μπορεί να διαγνωστεί με εσωτερικό υπερηχογράφημα. Ιδιαίτερα όταν ο ενδομήτριος ιστός έχει καλύψει μεγάλες επιφάνειες αυτό γίνεται ορατό στην εξέταση αυτή.
Όταν ο ιστός έχει καλύψει μικρές σχετικά επιφάνειες μπορεί να χρειαστεί να γίνει ένα υπερηχογράφημα όλης της κοιλιακής χώρας.
Κάποιες φορές ίσως κριθεί απαραίτητη η μαγνητική τομογραφία.
Η Λαπαροσκόπηση είναι μια άλλη μέθοδο που βοηθάει στην διάγνωση της ενδομητρίωσης. Εδώ ουσιαστικά πρόκειται για μια μικρή χειρουργική επέμβαση. Η απόφαση στο αν κρίνεται απαραίτητη αυτή η μέθοδος εναπόκειται στον θεράπων γιατρό. Ωστόσο, η συγκεκριμένη μέθοδος μπορεί να δώσει μια πιο σαφή εικόνα σε όλα τα σημεία και όργανα που έχουν καλυφθεί από τον ενδομήτριο ιστό.
Η λαπαροσκόπηση μπορεί να λειτουργήσει και σαν επέμβαση για την αφαίρεση του ιστού ο οποίος ενδεχομένως έχει εξαπλωθεί στα όργανα της κοιλιακής χώρας. Έτσι κατά επέκταση μπορεί να θεωρηθεί και μορφή θεραπείας.
Μια άλλη μορφή θεραπείας μπορεί να είναι η φαρμακευτική αγωγή, μεταξύ αυτών και αναλγητικά.
Κάποιοι γυναικολόγοι ίσως προτείνουν την θεραπεία με αντισυλληπτικά χάπια. (Προσοχή: Σε αυτή τη περίπτωση ενημερώστε και πάλι τον γιατρό, αν τυχών πάσχετε από κάποιο νόσημα του θυρεοειδούς αδένα και λαμβάνεται αγωγή με θυρεοειδικές ορμόνες)
Συμπέρασμα: Γυναίκες που πάσχουν από αυτοάνοσο νόσημα έχουν αυξημένες πιθανότητες να παρουσιάσουν ενδομητρίωση και το αντίθετο. Η υπογονιμότητα, εφόσον αποκλειστούν τα υπόλοιπα αίτια, μπορεί να οφείλεται στην ενδομητρίωση. Ο τακτικός γυναικολογικός έλεγχος κρίνεται σε όλες τις γυναίκες απαραίτητος και η καλή συνεργασία με τον γυναικολόγο και τον ενδοκρινολόγο τους.
[…] την ικανότητα του σώματός (...)
[…] functionalmedsystem, hashimoto, drtsoukalas, (...)
[…] Με πληροφορίες απο hashimoto.gr (...)