Παγκοσμίως το ένα στα 3000 παιδιά γεννιέται με υπολειτουργία του θυρεοειδούς αδένα. Όταν ο υποθυρεοειδισμός δε διαγνωστεί εγκαίρως, αυτό μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις με μόνιμες βλάβες στον οργανισμό. Όταν μείνει χωρίς αγωγή για μεγάλο χρονικό διάστημα μπορεί να οδηγήσει σε αναπτυξιακές διαταραχές . Με την κατάλληλη αγωγή ωστόσο τα 9 στα 10 παιδιά αναπτύσσονται εντελώς φυσιολογικά.
Στη δυτική Ευρώπη έχει διαγνωστεί περίπου το 1-2% του πληθυσμού με αυτή τη νόσο. Ωστόσο υπολογίζεται ότι το 6-8% (δηλαδή ένας στους 14!) του πληθυσμού πάσχει, ενώ δεν το γνωρίζει. Οι γυναίκες νοσούν 8 έως 10 φορές πιο συχνά από ό,τι οι άνδρες. Η Hashimoto δεν κληρονομείται 100%, ωστόσο εφόσον νοσεί ένας στενός συγγενής, αυξάνονται οι πιθανότητες να νοσήσει κάποιο μέλος τις οικογένειας.
Μια βασική εξέταση για τη διάγνωση της θυρεοειδίτιδας Χασιμότο είναι η τιμή TSH (θυρεοειδοτρόπος ορμόνη). Η ορμόνη αυτή είναι ευαίσθητη και ευμετάβλητη καθώς επίσης είναι αυτή που ωθεί το θυρεοειδή αδένα να παράγει της απαραίτητες θυρεοειδικές ορμόνες. Η ορμόνη αυτή καθοδηγείται και αυξάνεται από την υπόφυση, η οποία με αυτόν τον τρόπο «ενημερώνει» τον θυρεοειδή αδένα ότι πρέπει να παράγει περισσότερες ορμόνες. Όταν λοιπόν η τιμή της TSH είναι υψηλή, συχνά αυτό δείχνει μια υπολειτουργία του θυρεοειδούς αδένα. Όταν ο θυρεοειδής αδένας παράγει υπερβολικά πολλές ορμόνες, η τιμή της TSH πέφτει σε χαμηλά επίπεδα, υποδεικνύοντας συχνά έναν υπερθυρεοειδισμό.
Η TSH λοιπόν προάγει την παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών Τ3 και Τ4.
Συχνά αυτές οι τιμές βρίσκονται στα κατώτερα όρια (ωστόσο συχνά εντός ορίων) όταν η TSH είναι ήδη υψηλή, γεγονός που ενδεχομένως να μαρτυρά μια «κρυφή» υπολειτουργία του αδένα.
Παλαιότερα υπήρχε η άποψη ότι ο υποθυρεοειδισμός προκαλείται μόνο από την έλλειψη ιωδίου, έτσι προστέθηκε ιώδιο σε αμέτρητα τρόφιμα. Ωστόσο, αυξήθηκαν οι φλεγμονές του θυρεοειδή!
Εφόσον πρόκειται για μια αυτοάνοση ασθένεια, προφανώς υπάρχει μια δυσλειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Αυτοάνοσο νόσημα σημαίνει, ότι ο οργανισμός λανθασμένα αναπτύσσει αντισώματα ενάντια στο ίδιο το σώμα. Στην προκειμένη περίπτωση ο οργανισμός παράγει αντισώματα κατά του θυρεοειδικού ιστού. Αυτά τα αντισώματα (ονομάζονται Tg και ΤΡΟ-Ab) μπορούν να ανιχνευτούν με αιματολογικές εξετάσεις.
Οι τιμές Τ3 και Τ4 σταδιακά πέφτουν, ενώ υπάρχει επαρκής ποσότητα ιωδίου για να παραχθούν, ωστόσο εφόσον ο θυρεοειδής υπολειτουργεί, δεν έχει τη δυνατότητα να τις παράγει. Η υπόφυση «επιμένει» να ανεβάζει την TSH «απαιτώντας» από το θυρεοειδή να παράγει τις απαραίτητες ορμόνες.
Στο υπερηχογράφημα φαίνονται πια τα αποτελέσματα της όλης διαδικασίας αυτής. Σε αντίθεση με την έλλειψη ιωδίου, όπου ο θυρεοειδής αυξάνει σε όγκο (βρογχοκήλη), στην προκειμένη περίπτωση του αυτοάνοσου υποθυρεοειδισμού ο θυρεοειδής αδένας “χάνει” σε όγκο* και είναι εμφανή τα σημάδια της σταδιακής καταστροφής του αδένα.
Ενώ η Hashimoto θυρεοειδίτιδα διακρίνεται από συμπτώματα υποθυρεοειδισμού και τον εργαστηριακό έλεγχο (FT3, FT4, αντισώματα, υπερηχογράφημα) μια άλλη αυτοάνοση νόσος του θυρεοειδούς χαρακτηρίζεται από έντονα συμπτώματα υπερθυρεοειδισμού – η νόσος Graves.
Η Hashimoto θυρεοειδίτιδα κατά τα αρχικά στάδια μπορεί πράγματι να προκαλέσει 
συμπτώματα υπερθυρεοειδισμού, τα οποία στα μετέπειτα στάδια υποχωρούν και αντίστοιχα εμφανίζονται τα συμπτώματα υποθυρεοειδισμού.
Η νόσος Graves ωστόσο είναι μια μόνιμη κατάσταση υπερθυρεοειδισμού με αυξημένα αντισώματα TSH-R-Ab (δηλαδή αντισώματα που συνδέονται στον υποδοχέα της TSH). Έντονο χαρακτηριστικό της νόσου Graves είναι η θυρεοειδική οφθαλμοπάθεια, όπου τα μάτια εξέχουν προς τα έξω (περισσότερα βλ. εδώ)
Γιατί αυξάνονται τα αυτοάνοσα νοσήματα; Η επιστήμη δεν έχει ακόμα ξεκάθαρη απάντηση σε αυτό το ερώτημα (βλ. Γιατί αρρωσταίνει κάποιο άτομο απο Hashimoto Θυρεοείδίτιδα). Τα αυτοάνοσα νοσήματα δεν περιορίζονται μόνο στα νοσήματα του θυρεοειδούς αδένα, αλλά και σε νοσήματα που πλήττουν άλλα όργανα, σχεδόν όλο τον οργανισμό π.χ. αρθρώσεις (ρευματοειδή αρθρίτιδα), έντερο (νόσος του Crohn), δέρμα (νευροδερματίτιδα, ψωριασική αρθρίτιδα) – ο κατάλογος όλο και αυξάνει, τα αυτοάνοσα νοσήματα γίνονται ολοένα και περισσότερα.
Όταν υπάρχει μια αυτοάνοση πάθηση (π.χ. Hashimoto Θυρεοειδίτιδα), αυξάνονται οι πιθανότητες να εμφανιστεί και δεύτερο αυτοάνοσο νόσημα.
Οι ειδικοί δεν έχουν καταλήξει ακόμα σε ομόφωνη απάντηση στο γιατί να υπάρχουν τόσα αυτοάνοσα και γιατί να αυξάνονται με ραγδαία ταχύτητα.
Ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι στις χώρες με «δυτικό τρόπο ζωής» αυξάνουν τα αυτοάνοσα νοσήματα με τρομακτικούς ρυθμούς. Σε χώρες όπου έως σήμερα μένανε πιστοί στις παραδόσεις και τώρα προσπαθούν να μιμηθούν τον δυτικό τρόπο ζωής (π.χ. οι χώρες της κεντρικής Αφρικής, όπου είναι μόδα να ζει κάποιος ως «επιτυχημένος λευκός») διαγράφεται ήδη μια σταδιακή αύξηση των αυτοάνοσων νοσημάτων.
Έτσι έχουν αναπτυχθεί πολλές θεωρίες: Μια από αυτές ονομάστηκε «η Θεωρία της Ζούγκλας». Όπου πιστεύεται ότι τα «υπερβολικά» στάνταρ υγιεινής του δυτικού κόσμου
ευθύνονται για τα αυτοάνοσα νοσήματα. Ενώ παλαιότερα τα παιδιά νοσούσαν από διάφορες λοιμώξεις, το ανοσοποιητικό σύστημα δυνάμωνε περισσότερο. Στις ημέρες μας οι αντιβιώσεις και οι έλλειψη βακτηρίων, οδήγησαν το ανοσοποιητικό μας σύστημα σε μια γενική υπολειτουργία. Ως αποδείξεις φέρουν οι υποστηρικτές αυτής της θεωρίας την αύξηση αντισωμάτων IgE τα οποία ευθύνονται για πολλών ειδών αλλεργίες.
Μια άλλη θεωρία υποστηρίζει την μεγάλη έλλειψη σημαντικών ουσιών. Σελήνιο, Βιταμίνη C, Βιταμίνη Ε, Βιταμίνη D και Βήτα-Καροτίνη που είναι τόσο απαραίτητες για ένα δυνατό ανοσοποιητικό σύστημα και που είναι άκρως απαραίτητα αντιοξειδωτικά. (
περισσότερα για τα αντιοξειδωτικά
Η TSH είναι η ορμόνη που διεγείρει τον θυρεοειδή αδένα. Παράγεται από την υπόφυση και ελέγχει την παραγωγή των βασικών θυρεοειδικών ορμονών της T4 (θυροξίνη) και της Τ3 (τριιωδοθυρονίνη). (περισσότερα για το τι ακριβώς είναι η TSH καλύπτεται στο άρθρο «Τι είναι η TSH;» )
Η τιμή της TSH είναι σημαντική καθώς επηρεάζεται από τα επίπεδα των δύο αυτών ορμονών. Όταν για παράδειγμα ο θυρεοειδής δεν παράγει επαρκεί ποσότητα Τ4 και Τ3 η τιμή της TSH αυξάνει. Το σώμα μας λοιπόν, στέλνει μηνύματα μέσω τις αύξησης ή της μείωσης της TSH.
Τα άρθρα του hashimoto.gr έχουν αναφερθεί στο τι σημαίνει η αυξημένη (βλ. εδώ) ή η πολύ χαμηλή (βλ. εδώ) τιμή της TSH!
Ο θυρεοειδής αδένας, καθώς παράγει τις ορμόνες Τ3 και Τ4, αποθηκεύει ένα μεγάλο μέρος τους. Το υπόλοιπο μέρος αυτών των ορμονών το απελευθερώνει στην κυκλοφορία του αίματος. Αυτές οι «απελευθερωμένες» και στο αίμα αναβρισκόμενες ορμόνες είναι ουσιαστικά αυτές που χρησιμοποιούνται από τον οργανισμό. (για περισσότερες πληροφορίες διαβάστε το άρθρο “Πως λειτουργεί ο θυρεοειδής μας; (με απλά λόγια)”
Οι ορμόνες αυτές που κυκλοφορούν «ελεύθερες» στο αίμα, ονομάζονται FT3 και FT4.
Γιατί είναι απαραίτητος ο τακτικός έλεγχος αυτών των ορμονών;
Ο οργανισμός καλύπτει τις ανάγκες του από τις ελεύθερες ή αλλιώς δραστήριες στο αίμα ορμόνες. Όταν αυτές μειωθούν δραστικά, αναγκάζεται να καλύπτει αυτές τις ανάγκες λαμβάνοντας από τις δεσμευμένες ή αποθηκευμένες ορμόνες.
Εφόσον αναγκάζεται να λαμβάνει πλέον ορμόνες από τις ρεζέρβες που αποθήκευε «για ώρα ανάγκης» ο οργανισμός βρίσκεται ήδη σε μεγάλη στέρηση.
Συχνά αυτήν την στέρηση την δείχνει με μια αύξηση της ορμόνης TSH.
Ποιες ορμονικές τιμές θα πρέπει να ελέγχονται πάντα;
[…] την ικανότητα του σώματός (...)
[…] functionalmedsystem, hashimoto, drtsoukalas, (...)
[…] Με πληροφορίες απο hashimoto.gr (...)