Θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο: ενδείξεις και παρενέργειες

H θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο (RAI) χρησιμοποιείται για την καταστροφή του θυρεοειδικού ιστού που τυχόν δεν έχει αφαιρεθεί με τη χειρουργική επέμβαση που έγινε για τη θεραπεία ορισμένων τύπων καρκίνου του θυρεοειδούς. Η θεραπεία καταστρέφει μεν το θυρεοειδικό ιστό αλλά δε βλάπτει άλλους ιστούς του σώματος.

Μπορεί να χρησιμοποιηθεί επίσης για τη θεραπεία του υπερθυρεοειδισμού, σε άτομα που έχουν καλοήθεις όζους του θυρεοειδούς που παράγουν περίσσεια θυρεοειδικών ορμονών και πάσχουν από τη νόσο του Graves.

Η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο βελτιώνει το ποσοστό επιβίωσης των ασθενών με θηλώδη ή θυλακιώδη καρκινώματα του θυρεοειδούς, που έχουν εξαπλωθεί στον τράχηλο ή άλλα μέρη του σώματος και αυτή η θεραπεία είναι πλέον συνήθης πρακτική σε τέτοιες περιπτώσεις. 

Δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη θεραπεία του αναπλαστικού και του μυελώδους καρκινώματος του θυρεοειδούς επειδή αυτοί οι τύποι του καρκίνου δεν προσλαμβάνουν ιώδιο.

Για να είναι η θεραπεία με το ιώδιο πιο αποτελεσματική, οι ασθενείς πρέπει να έχουν υψηλά επίπεδα θυρεοειδοτρόπου ορμόνης (TSH) στο αίμα, καθώς έτσι ο θυρεοειδικός ιστός και τα καρκινικά κύτταρα που τυχόν έχουν απομείνει, προσλαμβάνουν περισσότερο το ραδιενεργό ιώδιο.

Εάν έχει αφαιρεθεί ο θυρεοειδής, ένας τρόπος για να αυξηθούν τα επίπεδα της TSH είναι να μη λάβει ο ασθενής θυρεοειδικές ορμόνες για αρκετές εβδομάδες μετά την επέμβαση.
Αυτό προκαλεί υποθυρεοειδισμό, που με τη σειρά του προκαλεί την υπόφυση να απελευθερώσει περισσότερο TSH. Αυτός ο εκούσιος υποθυρεοειδισμός είναι προσωρινός, αλλά συχνά προκαλεί συμπτώματα όπως κόπωση, κατάθλιψη, αύξηση βάρους, δυσκοιλιότητα, μυϊκούς πόνους και μειωμένη συγκέντρωση.

Ένας άλλος τρόπος για να αυξηθούν τα επίπεδα της TSH πριν από τη θεραπεία με ιώδιο είναι να λάβει ο ασθενής σε ενέσιμη μορφή ανασυνδυασμένη TSH (Thyrogen). Αυτό το φάρμακο χορηγείται καθημερινά για 2 ημέρες, με τη θεραπεία με ιώδιο να ακολουθεί την 3η ημέρα.

Οι περισσότεροι γιατροί συστήνουν επίσης ότι ο ασθενής πρέπει να ακολουθήσει μια δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε ιώδιο για 1 ή 2 εβδομάδες πριν από τη θεραπεία ενώ η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο γίνεται ουσιαστικά με την εφάπαξ χορήγηση μιας κάψουλας με την ποσότητα του ιωδίου που απαιτείται.

Κίνδυνοι και παρενέργειες.
Τι να περιμένω μετά τη θεραπεία;

Το σώμα του ασθενούς θα εκπέμπει ακτινοβολία για κάποιο χρονικό διάστημα μετά από τη θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο. Ανάλογα με τη δόση του ραδιενεργού ιωδίου που χρησιμοποιείται, ίσως χρειαστεί να παραμείνει στο νοσοκομείο για μερικές ημέρες, σε ένα ειδικό δωμάτιο απομόνωσης ώστε να αποτραπεί η έκθεση άλλων ατόμων στην ακτινοβολία.

Για να αποφεύγεται η έκθεση των άλλων ανθρώπων στη ραδιενέργεια, είναι σημαντικό να ακολουθηθούν οι οδηγίες του πυρηνικού ιατρού προσεκτικά, που θα δώσει οδηγίες για το πόσο πρέπει να μείνει μακριά από τα μέλη της οικογένειας ο ασθενής, πόσο καιρό θα πρέπει να κοιμάται μόνος του.

Μέσα σε λίγες μέρες, το ραδιενεργό ιώδιο αποβάλλεται από το σώμα με τα ούρα και το σάλιο. Το διάστημα που θα γίνει αυτό θα εξαρτηθεί από τη δόση που έχετε λάβει και την ηλικία του ασθενούς. Οι νέοι απαλλάσσονται από το ραδιενεργό ιώδιο ταχύτερα από τους ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας.

Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν αισθάνονται διαφορετικά μετά τη θεραπεία.
Οι βραχυπρόθεσμες παρενέργειες της θεραπείας με ραδιενεργό ιώδιο μπορεί να περιλαμβάνουν:

  • Οίδημα στον τράχηλο
  • Ναυτία και έμετο
  • Οίδημα και ευαισθησία των σιελογόνων αδένων
  • Ξηροστομία
  • Αλλαγές στη γεύση
  • Ξηροφθαλμία. Αν φοράτε φακούς επαφής, ρωτήστε το γιατρό σας πόσο καιρό θα πρέπει να μην τους χρησιμοποιείτε.

Τα συμπτώματα αυτά είναι παροδικά και υποχωρούν τελείως μετά από λίγες ημέρες.
Αν έχετε κάποιο από αυτά τα συμπτώματα πρέπει να ενημερώσετε τον ιατρό σας.
Τα συμπτώματα είναι πιο έντονα με πιο μεγάλες δόσεις ιωδίου ή με επαναλαμβανόμενες θεραπείες.

Τι μέτρα προστασίας πρέπει γενικότερα να λάβει κάποιος που έχει κάνει θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο;

Τα βασικά μέτρα προστασίας αφορούν τα άτομα του περιβάλλοντος του ασθενούς, σε περίπτωση που δεν υπάρχει η δυνατότητα απομόνωσης μετά τη θεραπεία

  • Σε γενικές γραμμές συστήνεται να μην υπάρχει επαφή με άτομα σε απόσταση έως ένα μέτρο και για περισσότερο από 1 ώρα την ημέρα για 5 ημέρες, ενώ σε περίπτωση παιδιών και εγκύων, για τουλάχιστον 8 ημέρες.
  • Πρέπει να αποφεύγεται η επιστροφή στην εργασία αν δεν υπάρχει η δυνατότητα απομόνωσης, για το ίδιο διάστημα, καθώς και η χρήση μέσων μεταφοράς μαζί με άλλους.
  • Δεν πρέπει να μοιράζεστε πετσέτες ή σεντόνια για μια εβδομάδα
  • Καλό θα ήταν να τρώτε με πιάτα και μαχαιροπήρουνα μιας χρήσεως
  • Δεν πρέπει να προετοιμάζετε φαγητό για άλλους
  • Όταν χρησιμοποιείτε την τουαλέτα να καθαρίζετε καλά και να τραβάτε 2-3 φορές καζανάκι για 2 εβδομάδες.
  • Όταν κάνετε ντους, καθαρίζετε καλά την μπανιέρα ή το ντους μετά
  • Συστήνονται τα συχνά ντους και το λούσιμο
  • Η συχνή χρήση ξινών καραμελών (κάθε 15 λεπτά) προφυλάσσει τους σιελογόνους αδένες και μειώνει την πιθανότητα ξηροστομίας
  • Οι γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας θα πρέπει να αποφύγουν εγκυμοσύνη για ένα χρόνο μετά τη θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο.
  • Σε περίπτωση θηλασμού, ο θηλασμός πρέπει να διακοπεί.

Μιλήστε στον ενδοκρινολόγο σας εάν έχετε οποιεσδήποτε ερωτήσεις σχετικά με τους πιθανές επιπλοκές της θεραπείας σας.

Ευαγγελία Γιαζιτζόγλου MD, Ενδοκρινολόγος – Θεσσαλονίκη
www.endomed.gr

 

 

 

 

Facebooktwittergoogle_plusmail

9 thoughts on “Θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο: ενδείξεις και παρενέργειες

  1. Μπορεί όντως να γίνει επαναγαλακτισμός μετά από θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο (100mCu)? Και εάν ναι, πότε? Ο πυρηνικός ιατρός που ρώτησα δεν γνώριζε καμία πληροφορία επί του θέματος και προσωπικά δεν έχω βρει πουθενά κάποια πληροφορία. Το μωρό μου είναι 2 μηνών μόνο. Υποβλήθηκα στη θεραπεία μόλις προχθές. Έχει θηλάσει μόνο 2 εβδομάδες και θα ήθελα πάρα πολύ να ξαναρχίσουμε κάποια στιγμή, αλλά με ασφάλεια. Θα μπορούσατε να με βοηθήσετε δίνοντάς μου κάποιες πληροφορίες επί του θέματος? Σας ευχαριστώ πολύ!

Αφήστε μια απάντηση